Dijital Detoksa mı İhtiyacın Var?

Sabah uyandığında ilk işin telefona bakmak mı? Yedek şarj aletin hep çantanda mı? Hiçbir bildirim olmasa bile sosyal medya akışlarını yeniliyor musun? Dijital detoks yapmanın zamanı gelmiş olabilir. Peki, dijital detoks nedir, nasıl yapılır?

Dijital dünya ve teknolojinin insan hayatına getirileri göz ardı edilemeyecek kadar fazla. Market alışverişi yapmaktan, dijital vatandaş olmaya kadar çok geniş bir yelpaze barındırıyor teknolojik hayat, elbette. Ancak, teknolojinin bilinçsiz ve fazla kullanımı da beraberinde fiziksel, psikolojik ve/veya sosyal birçok riski yaşantına taşıyor. Boyun ve baş ağrıları, düzensiz uyku, kilo artışı fiziksel zararları iken yapılan araştırmalar sürekli yapılan mail, sosyal medya veya mesaj kontrollerinin beraberinde stres getirdiğini gösteriyor.

Dijital detoks ise akıllı telefon, bilgisayar, tablet ve internet kullanımını sınırlandırarak zihnini arındırdığın zaman dilimidir.

Dijital detoks yapmak için teknolojiden tamamen kopmak zorunda mısın?

Hayır! Dijital detoks birçok formda olabilir. Telefon, televizyon, tablet ve sosyal medyadan tamamen de vazgeçebilirsin bunlardan sadece birisini kullanmayı da kısıtlayabilirsin. Dijital detoksun farklı formlarına beraber göz atalım.

  • Teknoloji Orucu: Tüm teknolojik cihazları kullanmayı bir günden bir haftaya kadar bırakmak.
  • Teknolojik Kayıtsızlık Günü: Haftada belirlediğin bir gün teknolojiden tamamen uzaklaşmak.
  • Spesifik Detoks: Belirlediğin bir uygulama, oyun veya teknolojik cihaz çok fazla zamanını alıyorsa onun kullanımını sınırlamak.
  • Sosyal Medya Detoksu: Sosyal medya kullanımını belirli bir süre için kısıtlamak veya tamamen ortadan kaldırmak.

Dijital detoksa ihtiyacın olduğunu nasıl anlarsın?

  • Telefonunu ulaşamadığında kaygılı ve stresli oluyorsan,
  • Birkaç dakika içinde telefonunu kontrol ediyorsan,
  • Sosyal medyada zaman geçirdikten sonra kendini stresli, kızgın ve depresif hissediyorsan,
  • Sosyal medyadaki paylaşımlarında beğeni, yorum veya görüntülenme sayıları zihnini meşgul ediyorsa,
  • Sık sık telefonunla zaman geçirdiğin için geç kalıyorsan,
  • Telefonuna ihtiyaç duymadığın bir işi yaparken bile telefonunu kontrol ediyorsan dijital detoks yapmanın zamanı gelmiştir. Peki, nasıl?

Kendinin farkında ol!

Dijital detoks yaparken koyduğun hedeflerin gerçekçi olması bu işten keyif almanı sağlar. Bazı insanlar elektronik cihazlarından tamamen uzaklaştığında kendisini daha özgür ve tazelenmiş hissederken bazıları iş, okul veya diğer yükümlülükleri için teknolojiye ihtiyaç duyar ve tamamen teknolojiden uzak kalamaz. Senin için hangisi geçerli öncelikle ona karar ver. Günlük sorumlulukların için teknolojiden tamamen uzak kalamayacak olmak senin dijital detoks yapamayacağın anlamına gelmez. Cihazlarını kapatmak için belirli bir saat dilimi seçebilirsin. Veya iş gününün sonunda, sosyal medya, mesajlar ve videolardan arınmış bir akşam geçirmeye odaklanabilirsin.

Sınırlarını belirle

Dijital dünya ile bağlantını her zaman veya tamamen koparmak istemeyebilirsin ama ne zaman ne kadar kullanacağının sınırlarını çizmek senin elinde. Örneğin, egzersiz yaparken müzik dinlemek sana iyi gelebilir, ama bunu yaparken telefonunu uçak moduna almak mesaj, mail veya bildirimlerle dikkatinin dağılmasını engeller. Ayrıca, hangi zamanlarda elektronik cihazlarını kullanmayacağını da seçebilirsin;

  • Yemek yerken,
  • Uykudan hemen önce ve uyanırken,
  • Kendine ve hobilerine zaman ayırdığında,
  • Sosyal çevrenle zaman geçirirken teknoloji kullanımını kısıtlamak bu alternatiflerden olabilir.

Tüm bunların yanında,

  • Ailen ve arkadaşlarınla dijital detoks yaptığını paylaşarak onlardan destek isteyebilirsin.
  • Sosyal medya uygulamalarını kolayca ulaşmanı engellemek için telefonundan silebilirsin.
  • Gelişimini görmek için bir günlük tutabilirsin.

Dijital detoks -zor olsa da- teknolojik cihazlarınla ve dijital dünya ile ilişkini daha iyi anlamlandırmana, diğer aktivitelere daha çok odaklanmana ve dikkatini toplamana yardımcı olarak seni ödüllendirir.

Psikolojik Danışman Dinemis Kip
Kapıldığı kontrol illüzyonunu öz şefkatle ters yüz etmeyi benimsemiş psikolojik danışman, Amor Fati yolcusu...